≡ Menu

Nguyên liệu cắm hoa

Nguyên liệu cắm hoa thường sử dụng như cây hoa thân gỗ, thân cỏ sống 1 – 2 năm, sống lâu năm, cây hoa có gốc củ hành… Mùa xuân là mùa có nhiều loại hoa nhất, nguyên liệu cắm hoa cũng phong phú nhất như: Anh đào, Nghênh xuân, Đinh hương, Liên kiều, Bích đào, Hạnh đào, Hải đường, Mẫu đơn, Thược dược, cẩm chướng, Tuylip, Nguyệt quý… Mùa hè với những loại hoa màu sắc rực rỡ như: Râm bụt, Huệ chuôi, Lay ơn, hoa Huệ, Nguyệt quý, Tử vi, cúc Ngũ sắc, hoa Sen… Vào mùa thu với các loài hoa như Cúc, Nhất xuyến hồng, cúc Thúy, hoa Mào gà, Cúc thược dược, Nguyệt quý, hoa Quế, Thạch lựu, Tường vi… thì có muôn hình muôn vẻ. Mùa đông có vẻ đẹp say đắm của Lạp mai, Nam thiên trúc. Những năm gần đây, cùng với sự tiện ích nhanh chóng của ngành giao thông, nhập khẩu hoa tươi bằng đường thủy, đường hàng không, đã đáp ứng nhu cầu cắm hoa. Các giống chủ yếu có hoa Hồng, cẩm chướng, Bách hợp, hoa Thiên điểu, hoa Bi bi, hoa Lan, Tigôn, hoa Cúc, cúc Đồng tiền…

Chọn nguyên liệu hoa để cắm, mùa xuân, đông cần chọn loại hoa có màu sắc ấm áp, hương thơm nồng. Vào mùa hè thời tiết oi bức, nên chọn loại hoa thanh tú, nhẹ nhàng, trong sáng, dịu mát và trang nhã. Đương nhiên đều không mang tính cố định, người cắm hoa có thể căn cứ vào sở thích và sở trường của mình để phát huy khả năng sáng tạo ra những kiểu hoa cắm mới mẻ, độc đáo, tự nhiên. Nếu có thể chọn những loại hoa dân dã tự nhiên đê làm cảnh, thì càng làm phong phú thêm sắc thái tự nhiên.

Bài trí hoa cắm

Trước khi cắm hoa, nếu cành lá quá nhiều, cần cắt tỉa bớt, đặc biệt là đối với các loại hoa cỏ, cần cắt bỏ lá với số lượng lớn, tránh để không gian cắm hoa quá chặt. Khi cắm hoa, việc bố trí bông hoa cần xem xét sự hài hòa. Chủ thể, khách thể và nền của hoa cần phù hợp, đế tạo thành một chỉnh thể.

Khi cắm chung các loại hoa với nhau không nên sử dụng quá nhiều loại hoa. Trước khi cắt cành hoa, cần chọn ra một cành đẹp nhất làm chủ thể và trung tâm của kết cấu, các cành hoa còn lại dùng để làm nền, bô sung phụ họa cho chủ thể, tạo sự cân đối cho tổng thể, giúp người thưởng thức có cảm giác ổn định vững vàng.

Phương pháp cắm hoa có rất nhiều loại, nhưng bất luận sử dụng phương pháp nào cũng không được làm mất đi phần trung tâm kết cấu tổng thể.

Khi cắm hoa, việc cắt hoa căn cứ vào tập tính nở hoa của từng loại hoa khác nhau mà khác nhau. Đại đa sô các loại hoa thường được cắt vào thời điểm hoa mới nở hoặc hoặc hơi hé nở, như vậy khi cắt xong hoa sẽ tiếp tục nở, thời gian để thưởng thức dài. Thời gian để cắt hoa, thích hợp cắt vào buổi sáng sớm khi nước sương đã khô, vì khi đó hàm lượng nước trong thân cây nhiều, cành hoa tương đối thẳng, sau khi cắt xong giữ được hoa tươi lâu nhất.

Dụng cụ cắm hoa

Dụng cụ để cắm hoa là những dụng cụ để đỡ hoa và cung cấp nước ra hoa. Hình dạng của dụng cụ cắm hoa cần đẹp và phóng khoáng, màu sắc trang nhã, không được lẫn với màu sắc của hoa. Thông thường sử dụng 2 loại đó là lọ hoa và chậu nước. Lọ hoa có các loại bằng sứ, thủy tinh, kim loại và nhựa. Đối với một số người yêu thích nghiệp dư, trong gia đình có thể dùng một số các dụng cụ mà gia đình hiện có, ví dụ: Lọ thủy tinh, bình miệng rộng, cốc lớn đều có thể sử dụng được. Đối với những cành hoa cao to thân gỗ, thích hợp sử dụng với lọ to, những loại hoa thân cỏ có cành ngắn nên sử dụng các lọ nhỏ. Khi cắt, độ dài và tư thế của cành hoa nhất định phải cân đối với lọ, nếu không lọ nhỏ cành hoa to, sẽ khiến lọ hoa bị mất cân đối – đầu nặng chân nhẹ, không có cảm giác an toàn.

Khi sử dụng bình cắm, trên miệng lọ nên cắm 1 cành cây đế làm giá đỡ, vừa giúp cắm dễ dàng, vừa tạo sự chắc chắn. Nếu như sử dụng nước, bên dưới cần sử dụng lớp lót để cắm và giữ hoa.

Chăm sóc hoa cắm

Các loại hoa khác nhau sau khi cắt, có thời gian duy trì trong bình nước khác nhau. Những loài hoa thân cỏ sống 1 – 2 năm có thời gian duy trì tương đối ngắn, trong khi đó những loại hoa có gốc củ hành thì có thời gian duy trì tương đối dài. Trừ giông loại và thời gian cắt không giống nhau gây ảnh hưởng đến thời gian bảo quản của hoa cắt ra, thì vấn đề chăm sóc, xử lý cũng có quan hệ rất lớn đối vối việc giữ cho bông hoa không tàn.

Để có thể kéo dài thời gian của hoa cắm, thời gian cắt hoa nên vào buổi sáng sớm hoặc chập tối, không được cắt vào thời điểm trời nắng gắt, đồng thời hoa cắt xong phải bọc cẩn thận, không được để phơi trực tiếp dưới nắng, tránh thành phần nước trong cành hoa bị bốc hơi.

Khi cắt hoa về đến nhà, nếu thấy đầu hoa bị rủ, có thể để vào trong chậu chứa đầy nước, để đầu hoa nhô lên khỏi mặt nước, dựa vào sức ép đề kích thích cành hoa hút nước vào bên trong, sau thời gian, bông hoa sẽ dần dần nâng dậy. Còn có thể sử dụng một số phương pháp xử lý khác như cắt vát gốc, làm dập gốc, để tăng diện tích hút nước của mặt cắt, đặc biệt thường sử dụng phương pháp này đối với các loại hoa thân gỗ. Đối với các loại hoa nhiều nước, có thể dùng lửa nhỏ để hơ phần gốc của cành hoa, nhưng cần chú ý không được làm tổn thương đến lá phía dưới và bông hoa. Bằng phương pháp xử lý này có thể tránh được vi khuẩn ký sinh, kích thích bài tiết niêm dịch và làm lành vết cắt, hơn nữa lại không gây ảnh hưởng đến việc hấp thụ nước. Để giúp mạch không bị hư hại, dễ hấp thụ nước, đối với một số loại hoa có cành giòn, có thể dùng tay bẻ.

Ngoài những phương pháp trên, còn có thể sử dụng phương pháp xử lý hóa chất, có thể kích thích và nâng cao khả năng hút nước của thực vật, tiêu diệt khuẩn chống bị thối như dùng thuốc tím hoặc pha vào trong nước cắm hoa một ít dung dịch muối ăn, đường, acid acetic, đê kéo dài thời gian hoa nở. Nếu như có điều kiện, tốt nhất nên sử dụng thuốc bảo quản hoa cắt.

Hoa cắm cần thường xuyên thay nước, tốt nhất mỗi ngày thay 1 lần, để giữ cho nước được sạch, đủ không khí, tránh bị nhiễm bẩn và bốc mùi.

Cắt hoa là cắt lấy hoa, quả, lá cảnh để cung cấp cho việc cắm hoa, làm bó hoa cầm tay, chậu hoa cảnh, hoặc làm thành giỏ hoa, vòng hoa… Ngoài ra nó còn là một loại nghệ thuật độc đáo dùng để trang trí trong gia đình, phòng tiếp khách, các loại hội nghị, bục phát biểu…
Cùng với việc nâng cao đời sống vật chất văn hóa thì dùng hoa trang trí trong các hội trường, hội nghị, mang tầm cỡ quốc gia và quốc tế càng ngày càng nhiều, vì vậy nghệ thuật cắm hoa có một tiềm ẩn sự phát triển rất lớn. Không ít đơn vị và gia đình, đặc biệt là số lượng người yêu thích trồng hoa nghiệp dư ngày càng nhiều, không chỉ muốn nắm được kỹ thuật trồng cây cảnh, mà còn mong muốn có được những kiến thức về cắm hoa, đế có thể tạo ra được một môi trường sống tươi đẹp, dễ chịu, thanh nhã, làm phong phú thêm đời sống tinh thần của mình. Dưới đây là một số kiến thức cắm hoa cơ bản để bạn đọc tham khảo.

Cắt hoa và cắm hoa

Giá trị nghệ thuật cắm hoa

Một lọ hoa sắp nở đẹp với màu sắc tươi có thể đem lại cho con người một cảm giác dễ chịu, tràn đầy sức sống; Một lọ hoa Nguyệt quý đang nở hoặc một lọ hoa Quế phảng phất hương thơm dịu mát theo làn gió sẽ mang lại cho chúng ta cảm giác vui vẻ thoải mái; Một lọ Hồng nhỏ, Nam thiên trúc quả mọc chi chít nhau, màu sắc rạng rỡ, có thể khiến con người có cảm giác hân hoan. Chính vì hoa cắm là một trong những sản phẩm trang trí nghệ thuật độc đáo không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày, cho nên công việc này nhận được sự yêu thích và theo đuổi của rất nhiều người.

Hình thức nghệ thuật cắm hoa

Nghệ thuật cắm hoa đã có từ rất lâu, đồng thời có phong cách cắm hoa truyền thống và phong cách nghệ thuật độc đáo là hai xu hướng mà người cắm hoa cần chú ý để có một bình hoa đẹp.

Dựa vào góc độ thưởng thức có thể phân hoa cắm thành hoa cảnh, quả cảnh, lá cảnh… Dựa vào hình thức của nó có thể phân hoa cắm theo hình thức tự nhiên, theo quy tắc, hình thức chậu cảnh, hình thức tự do và các hình thức khác.

1. Cắm hoa theo hình thức tự nhiên

Hình thức này thuộc phạm trù cắm hoa của phương Đông. Đặc trưng của nó là thể hiện trạng thái tự nhiên của thực vật và môi trường. Thường là bức phác thảo hình ảnh nhu nhỏ, đặc tả, khái quát một không gian cảnh vật tự nhiên nào đó. Mang lại cho người ta cảm giác được trở về với thiên nhiên. Kết cấu của cắm hoa theo hình thức tự nhiên thường là hình thức không đối xứng, chủ yếu dựa vào sự to nhỏ, dài ngắn, cong thẳng, ngang nghiêng, thưa dày của hoa cắm để tạo tình, thông thường không yêu cầu về số lượng và màu sắc của hoa cắm, mà cần quan tâm, chú ý đến vẻ đẹp nổi bật và ngụ ý của hoa cắm. Tác phẩm không có ngoại hình ngay ngắn, nhưng có hiệu quả nghệ thuật tự hài hòa.

Kết cấu của cắm hoa theo hình thức tự nhiên thông thường là kết cấu 3 cành chính. Cành chính thứ nhất – độ dài, phương hướng và tư thái của cành trung tâm quy định độ cao, độ rộng và hình tạo cơ bản của tác phẩm. Nếu nhìn từ trên xuống, thì cành trung tâm có phương thẳng đứng, nghiêng, bằng và rủ, vì vậy tạo hình hoa cắm theo hình thức tự nhiên cũng có hình dạng thẳng đứng.

2. Cắm hoa theo quy tắc

Tác phẩm khái quát theo một số hình thể nhất định, như hình tròn. Hoặc cắm hoa theo hình dạng một số vật thể khác như hình trăng lưỡi liềm, hình quạt, hình ngọn đuốc, hình hồ lô… Nó thuộc phạm trù nghệ thuật cắm hoa của phương Tây. Điểm chủ yếu khi thiết kế theo hình thức này là: Thứ nhất, kết cấu lấy nguyên liệu hoa cắt là chủ yếu, bông hoa chiếm phần lớn, thậm chí là toàn bộ không gian cắm; Thứ hai, hoa cắm sát vào nhau, hầu như không có khe hở, tạo thành một thể thống nhất, màu sắc đẹp nổi bật; Thứ ba, chủ yếu thiết kế màu sắc, màu sắc hoa nào đẹp thì làm nổi bật; Thứ tư, nhiều cảm xúc tinh tế; Thứ năm, hình dạng quen thuộc, biến đổi theo quy luật, dễ thể hiện tình cảm của người cắm hoa với người thưởng thức.

Cắm hoa theo quy tắc thường được dùng đế trang trí không gian trong các ngày lễ.

3. Cắm hoa theo hình thức chậu cảnh

Hình thức này chủ yếu miêu tả cảnh quan thiên nhiên, có một hiệu quả trực quan và ý nghĩa sâu xa nhất định. Thông qua các vật tạo hình nhỏ như núi, đá, nước, kiến trúc và đặc tính sinh trưởng của thực vật gần núi, gần nước, để mô phỏng hình ảnh thu nhỏ của thiên nhiên.

4. Cắm hoa theo hình thức tự do

Hình thức này dựa vào sự sinh trưởng tự nhiên hoặc hình dạng độc đáo do cắt tỉa thủ công của thực vật, ngoài ra còn sử dụng các chất liệu như thủy tinh, inox, nhựa để làm vật trang trí, khéo léo tạo thành thủ pháp tạo hình của hình thức cắm hoa nghệ thuật. Chủ yếu lựa chọn phương pháp hình tượng để biểu đạt tâm tư tình cảm vào tác phẩm cắm hoa của người cắm hoa.

5. Cắm hoa theo các hình thức khác

Hình thức cắm hoa rất phong phú đa dạng, ý nghĩa cũng rất khác nhau. Các hình thức thường thấy có giỏ hoa; Hoa đặt bàn: sử dụng trong các trường hợp như đặt hoa trên bàn ăn, bàn trà, bàn đàm phán, bàn tiếp khách; Bó hoa: Sử dụng trong các trường hợp làm hoa cầm tay, giờ cao như hoa cưới cầm tay, hoa tặng khách; Hoa ngực: Dùng để cài trang trí trên ngực; Hoa cài đầu: Dùng hoa cài lên tóc để trang điểm; Hoa treo: Là một hình thức cắm hoa kết cấu nghệ thuật nhất định, sau đó treo lên trên góc nhà, trên giàn, giữa cửa, trên tường, trên cột…, mang đậm sắc thái nghệ thuật.

Một lọ hoa đẹp, có thể đem đến cho người thưởng thức sự tưởng tượng bay bổng và cảm giác tận hưởng vẻ đẹp. Tuy nhiên nếu không có kiến thức cơ bản về hoa cắm, thì có thể sẽ làm một số loài hoa đẹp không những không nở mà còn bị tàn, hay nếu nở thì chỉ trong thời gian ngắn, hay trường hợp cắm nhiều mà rối mắt không toát lên được vẻ đẹp của hoa. cắm hoa là một loại hình nghệ thuật, vì vậy cắm hoa cũng có phương pháp và yêu cầu nhất định. Không phải vì hoa nhiều, mà quan trọng là thủ pháp kỹ xảo, bố cục hợp lý, kết cấu hài hòa. Có khi chỉ cần 2 – 3 hoặc 4 – 5 bông hoa là có thể tạo thành một lọ hoa sinh động, chủ thứ rõ ràng, cân xứng, đồng thời có thể sáng tạo ra cảnh sắc đẹp vô hạn; Đối với nhiều bó hoa, khi cắm cần tránh không để rối mắt và giữ được sự hài hòa, cân đối.